Yi mmuae A - D no mu biako a eye na ɛfa Akanfo nkyia, aware ne edin ho
1.
Dɛn na sɛ obi reyɛ a, wubekyia no kita mu?
ɔresaw a
ɛrekasa a
ɔredidi a
ɔrekyerɛw a
2.
Hena na Akanfo kyia no aba -a- tena ase?
ɔbeatan a wawo nnawɔtwe
ɔkwantuni a waba fie
mmofra'a wɔrebɔ nkurow
akokoaa a wɔawo no foforo
3.
Bere bɛn na Akanfo kyia yaakɔ?
ayi ase
ayeforo ase
nhyiam ase
bragoru ase
4.
Obi a ohyia onipa a onkyia no no, Akanfo bu no
ɔbadwemma
Ahea
atetekwaa
ɔkwadwofo
5.
...... yɛ Akanfo aware ahorow no mu biako.
hyrewgu
tammoba
abam
asiwa
6.
Akanfo awaregye mu no, sika ne neɛma a ɔbarima no de ma ɔbea no de
tammoba
ti nsa
kɔkɔɔkɔ bɔ
ti ade
7.
Danta a ɛwɔ awaregye nhehyɛɛ mu no hena na ogye?
ɔbea no ogya
asomafo no
pon akyibɔfo no
nkummaafo
8.
Sɛ obi de Kwabena a, ne mmran ne
Atoapoma
Okoto
Ogyam
Bodua
9.
Paw apɛntɛdin kuw fi nea edidi so yi mu
Agyeman, Twum, Addo
Ɔhenewa, Asabea, Takyiwa
Asaaseasa, Sumina, Obimpɛ
Kwadwo, Ɔdaaku, Boasiako
Yi mmuae A - D no mu biako a eye na ɛfa Akanfo nuabu, afahyɛ,ahensɛm,nten ne abusuabɔ ho
10.
Asram kuw yi mu biara kura nnafua oduasa
Ɛbɔ, Ahinime, Ogyefuo
Ɛbɔ, Obubuo, Ɔsannaa
Ɔbɛnem, Ɔsannaa, Ɔpɛnimma
Oforisuo, Ɛbɔ, Ayiwohomumɔ
11.
Akanfo nuabu mu no, Adae ahorow ahe na ɛwɔ mu?
Akron
abien
awotwe
asia
12.
Din bɛn na Akanfo de ma nnawɔtwe asia?
adaduanan
adaduasa
adaduɔwɔtwe
nuabu
13.
Dapɔnna a edi Adae biara anim no yɛ
Fofie
Fɔdwoɔ
Dapaa
Kuru mene
14.
Odwira yɛ hefo afahyɛ titiriw?
Simpafo
Ɛdenafo
Fantefo
Akuapemfo
15.
...... na wɔkyere ɔwansan animono de ne di wɔn afahyɛ
Simpafo
Akyemfo
Asantefo
Bonofo
16.
Dɛn titirw pa ara na Akanfo hwɛ ansa na wɔapaw ɔhene foforo?
nea otumi kasa tumi so
onipa a ɔyɛ ɔdehye kronn
obi a ɔyɛ ɔkokodurufo
aberantewaa a onim asaw
17.
Ahemfi nhyehyɛe mu no, hena na ɔman no sika sohwɛ ne nsa?
Kurontihene
Dabehene
sannaahene
nkwankwaahene
18.
Sɛ ɔhempɔn bi tu kwan a, ɔde n'akyi gyaw ɔhene bɛn?
Soodohene
Gyaasehene
Ɔhemmea
Kukrontihene
19.
Akanman mu no, abofra biara nya ne ntɔn fi hena hɔ?
ne na
n'agya
ne maame papa
ne maame nua
20.
Akanfo gyidi ne sɛ, ...... na ɔma ne ba mogya.
ɛna
agya
Nanabarima
sewaa
21.
Papa a ɔwoo w'agya yɛ wo dɛn wɔ w'abusua mu?
Wɔfaasewa
Akonta
nanabarima
nanabea
22.
W'abusua mu no, wo sewaa ne hena?
asew bea
papa nuabea
ɛna nuabea
nanabea
Yi mmuae A - D no mu biako a eye no ɛfa Akanfo akyiwade afahyɛ, abisae, mmɛ ne atetesɛm ho
23.
Ɛyɛ Akanfo akyiwade sɛ obi
didi na ɔto dwom
sɔ kanea anwummere
kɔ afum anadwo
nantew nyaa kɔ ahemfi
24.
Akanfo akyiwade foforo nso ne sɛ
wɔbɔ nkɔmmɔ wɔ fie anɔpa
wodidi a wɔwe nam
wɔkɔ afum a wɔkra obi
wɔpra dan mu anadwo
25.
Agya ade bi wɔ hɔ, ɔkɔm de no a, na wadan bafan butuw fam. Odidi mee pɛ na wasɔre agyina hɔ. Ɛyɛ dɛn?
mpaboaa
muka
kontomire
kotoku
26.
Agya ade bi wɔ hɔ, ɛnyɛ dɛ koraa nanso ɛka wo nsa ara pɛ wobɛtaforo. Ɛyɛ dɛn?
gyabiriw
akutu bun
gyansrama
nhyerawa
27.
Toa ɛbɛ yi so. Wuntimi w'adesoa a, wuse ......
wo kahyire nye
emu yɛ duru
obi se soa
obiara ntɔn mma wo
28.
Hwɛ wo ho yiye o, na wotu wo fo na woante a ......
woguon anɔpatutuutu
wokɔ anteade
wɔbɔ wo aba so
wofa kwatikwan
29.
Akanfo atetesɛm kyerɛ sɛ, obi de mpaboa foroo ɔbɛten bi. Eyɛ hena?
Ɔkɔmfo Anɔkye
Nana Pomdeɛ
Ntim Gyakari
Asebu Amamfi
30.
Hena na atetesɛm kyerɛ sɛ otumi wee aburow pata no?
Tweneboa Kodua
Ɔkɔmfo Anɔkye
Ɔbosom Gyam
Asebu Amanfi
31.
Aduanafo ho atetesɛm ne sɛ, wɔn na wɔ ...... baa Akanman mu
amankani
bese
ogya
oduan
Yi mmuae A - D no mu biako a eye na ɛfa Akanfo agoru,nnwama ne asɛnkyerɛnne ho
32.
Sansan koroma, wo ni awu oo! Yɛ agoru bɛn dwom?
Abosi
asɔba
Ahintahinta
antoakyiri
33.
Dwom bɛn no ɛda odi wɔ mpempenaa agoru mu?
sɔre beyi wo dɔfo
sii sii sii sii doda koo
amuamuani ei
obi ba o, obewu
34.
Wokɔ atonnon mu a, den aseɛmakuw na wubenya atɔ?
ɔsosɔw, nkrante, asɔw
nkate, aburow, borode
peaw, safe, asɔbayerɛ
hanam, atuo, atosode
35.
Ɔhempɔn bi a kwaakwaadabi si n'akyeampoma so no fi ...... Abusua mu
Aduana
Asona
Biretuo
Ɔkoɔna
36.
Akyekyere ne nwaw nsɛnkyerɛnne a ɛwɔ ɔhene bi akongua ho no kyerɛ dɛn?
Patapaa
Ahokyerɛ
Ahayɔ ne suahu
asomdwoe
37.
Akanfo nsagu nhyehyɛe ne sɛ, wodi ...... din
asram
ahum ne aham
Onyankopɔ
nsamanfa
38.
M'anansesɛm a metoe yi, sɛ ɛyɛ dɛ o, ɛnyɛ dɛ oo ...... taa ba anansesɛm ......
Mfimfini
mfitiase
Baabiara
awiei
39.
Din bɛn na Akanfoɔ de frɛ sika a ɔmani baa owufo abusua wɔ ayiyɛ mu?
tow
nsawa
adwera
ayise
40.
Bere bɛn na abusuafo paw adiadefo wu akyi
adaduanan
asram anan
nnawɔtwe
afe
PART I
COMPOSITION
[30 marks]
Yi nea edidi so yi mu biako pɛ nsɛmfua bɛyɛ 150 kyerɛw ho asɛm.
(a)
Kyerɛw abasɛm bi ɛyɛ dɛ a woakenkan anaa woate pɛn.
(b)
Ka wo sukuu ho asɛm kyerɛw w'adamfo a ɔwɔ kurow foforo bi so.
(c)
Tikyani ne dɔkotani, hena na ne ho wɔ mfaso pa ara?
(d)
Kyerɛw krataa kɔma w'adamfo a ɔwɔ ɔman foforo bi so na ka adwuma a wopɛ sɛ woyɛ daakye kyerɛ no, ne sɛnti a wopɛ saa adwuma no.
PART II
COMPREHENSION
[10 marks]
Kenkan nea edidi so yi na bua nsɛmmisa no nyinaa
Da bi, Adanko ne Akyekyere gyee wɔn ho akyinnye wɔ nea ho yɛ hare ho. Wɔyɛɛ wɔn adwene sɛ, wobetu mmirika de ahwɛ nea ne ho yɛ hare. Wɔn nyinaa adwene hyiae wɔ baabi a wobetu mmirika no afa no ho. Wɔde mmirikatu no hyehyɛɛ so maa Adanko huruw dii kan. Bere a ohui sɛ wadi Akyekyere bewiee anim kan no, ɔyɛɛ n'adwene sɛ ɔbɛda kakra wɔ dua bi ase. Ankyɛ koraa na nna faa no. Akyekyere bewiee mmirika no a na Adanko gu so reda. Adanko sɔree no, ɛyɛɛ no yaw sɛ wadi nkogu wɔ mmirikatu no mu.
Adanko san frɛɛ Akyekyere sɛ ɔmma wɔntu mmirika no bio. Saa bere no de, wannye ne ho anni pii, na otuu mmirika no ma ɔtwee Akyekyere mu akwansin bebree de dii nkonim.
Akyekyere dwene ho hui sɛ, ɛnyɛ ade a obetumi adi Adanko so nkonim wɔ saa kwan no so bio. Ɔno nso ne Adanko san hyehyɛɛ mmirikatu no bio. Ɛno de wɔfaa ɔkwan foforo so. Na nsu bi da ɔkwan no mu. Ankyɛ na Adanko duu hɔ. Adanko gyinaa nsu no ano kosii sɛ Akyekyere bɛtoo no, guoree nsu no dii nkonim. Adanko wɔ nan bi o ɛwoware a Akyekyere nso nni bi, nanso Akyekyere wɔ biribi sononko.
Nnawɔtwe akyi no, ɛkɔbaa sɛ Akyekyere ne Adanko fa saa kwan no ara so kɔ ayeforohyia bi. Wɔn baanu no nyinaa hui sɛ obiara wɔ biribi a ne yɔnko nni, enti, wɔyɛɛ wɔn adwene sɛ wɔbɛboa wɔn ho wɔn ho, sɛnea ɛbɛyɛ a wobedu nea wɔreku no ntɛm. Wofii akwantu no ase a na Akyekyere hyɛ Adanko akyi. Woduu nsu no ano no, Akyekyere nso faa Adanko hyɛɛ n'akyi ma wɔde twaa nsu no wiei. Afei wosuae sɛ, nkabom adeyɛ ye sen ankorɛankorɛ adeyɛ.
(a)
Hena na odii nkonim wɔ mmirikatu akansi a edi kan no mu?
(b)
Wannye ne ho anni pii ase kyerɛ dɛn wɔ akenkansɛm no mu?
(c)
Mpɛn ahe na Adanko ne Akyekyere sii mmirikatu akan no?
(d)
Mpɛn ahe na Adanko dii nkogu wɔ akansi no mu?
(e)
Dɛn na Akyekyere wɔ a Adanko nni?
(f)
Nsonsonoe bɛn na ɛda akwan abien a wotuu mmirika faa so no mu?
(g)
Asuade bɛn na wodwene sɛ Adanko nyae wɔ mmirikatu akansi no mu?
(h)
Adanko wɔ nan bi a ɛwoware a Akyekyere nni bi ase kyerɛ dɛn wɔ akenkansɛm no mu?
(i)
Adesuade biako bɛn na wunya fii ayɛsɛm no mu?
(j)
Fa nsɛmfua a ɛmmoro ason to ayɛsɛm yi din.
PART III
LEXIS AND STRUCTURE
[20 marks]
Bua nsɛmmisa a edidi so yi nyinaa.
kyerɛw nsɛmfuakuw a nsɛmfua a wɔasensan ase no fi mu.
(a)
Yɛn sukuu no wɔ kurow no mu.
(b)
Nafuw no wɔ bonhwa donkodonko bi mu.
(c)
Mmofra no huu wɔn papa.
(d)
Mmoa no huu yɛn guanee.
(e)
Nnɛ mesɔree ntɛm.
Kyerɛw edin ahorow a ɛwowɔ ɔkasamu a edidi so yi mu biara mu.
(f)
Yɛankɔ sukuu ntɛm.
(g)
Ɛnanom pii yam ye.
(h)
Ɛhyew danne nso.
(i)
Amango wɔ hɔ.
(j)
Me maame daa yiye.
Fa ɔkasamu a edidi so yi kɔ dabi anaa ngoo kabea mu.
(k)
Bra ha!
(l)
Ɛsɛ sɛ yehu dɔkota no seesei ara.
(m)
Wɔadidi awie.
(n)
Yebedi nkonim.
(o)
Me papa maa me sika.
Kyerɛw ɔkasamu ahorow yi biara bio, na fa akyerɛw mu agyiraehyɛde a ɛfata ma emu biara ma enwie pɛyɛ.
(p)
Bere bɛn na mehu wo bio
(q)
Wodidii tow nnwom na wɔsawee.
(r)
Yenim sɛ yɛremma.
(s)
Sɔre
(t)
Tikyani no kae se, Merennye ntom.